تاثیر فناوری اطلاعات در چرخه عمر کسب‌وکار

در دهه گذشته من به‌عنوان یک تحلیلگر صنعتی در کسب‌وکار نرم‌افزار کار کرده‌ام. تمرکز من در بخش کوچکی بود که به اصطلاح به آن نرم‌افزار مدیریت زنجیره تامین گفته می‌شد. (Supply Chain Management عبارت است از فرآیند برنامه‌ریزی، اجرا و کنترل عملیات مرتبط با زنجیره تامین در بهینه‌ترین حالت ممکن. مدیریت زنجیره تامین دربرگیرنده تمامی جابه‌جایی‌ها و ذخیره مواد اولیه، موجودی در حین کار و محصول تمام شده از نقطه شروع اولیه تا نقطه پایان مصرف می‌شود.) نرم‌افزار مدیریت زنجیره تامین توسط رهبران عملکردی در سازمان خریداری شده است. موفقیت نرم‌افزار می‌تواند موجب موفقیت شغلی یک رهبر سازمانی شود یا برعکس آن را با شکست مواجه سازد.

اکنون از عمر بازار بهینه‌سازی زنجیره تامین ۳۰ سال می‌گذرد. از زمانی که به این بازار توجه کردم، دیدگاه‌هایم را به اشتراک گذاشتم و به خریداران کمک کردم تا چرخه‌های سازمانی را هدایت کنند، فرازوفرودهای بسیاری وجود داشت. نرم‌افزار، ابزاری برای مورد تفکر و نوآوری است. شرکت‌های نرم‌افزاری موفق در حال بازاریابی و فروش «چشم‌انداز» و «امید» هستند. نرم‌افزار بسته‌ای برای فروش‌های بنگاه اقتصادی یک نیاز استراتژیک فروش است که دارای مجموعه‌ای از مهارت‌هاست. گرچه بسیاری از شرکت‌های نرم‌افزاری محصولات خود را وارد فضای بازاریابی می‌کنند، اما این امر موفقیت‌آمیز نبوده است. در مقابل، بازاریابی موفق محصول به خریداران کمک می‌کند تا با استفاده از این نرم‌افزار شاهد احتمالات جدید برای کسب‌وکارشان باشند. من این موضوع را به خرید لوازم آرایش تشبیه می‌کنم.

زمانی که من در یک فروشگاه جلوی پیشخوان مربوط به فروش لوازم آرایش می‌ایستم و قصد دارم خرید کنم در واقع به این امید خرید می‌کنم که زیباتر شوم. به‌طور مشابه یک شرکت موفق در زمینه نرم‌افزار، امید به منفعت کسب و کار و بهبود شغلی را به رهبر سازمانی می‌فروشد. من کارم را با مدیریت فرآیندتولید محصولات مصرفی شروع کردم و سپس، گذاری به‌کار در یک شرکت نرم‌افزاری داشتم. اینجا بود که دریافتم فرهنگ‌ها در سازمان‌ها به اندازه تفاوت روز و شب مختلف هستند و این گذار بسیار سختی برای من به عنوان یک فرد بود؛ گرچه می‌دانستم این گذار برای یک شرکت به مراتب دشوارتر است. در این مقاله تلاش کرده‌ام تا این دیدگاه‌ها را به اشتراک بگذارم.

 

چندی پیش با مرور خبرها، متوجه اخبار بسیاری از تلاش شرکت‌های سنتی برای پذیرش مدل‌های نرم‌افزاری شدم. اما دلیل این کار چیست؟

مرزهای بین مولکول‌ها و الکترون‌ها در حال محو شدن هستند. نرم‌افزار‌های ابری۱ بسیار جذابند. سود ناخالص در مدل‌های نرم‌افزاری بالاتر است. شرکت سیسکو سیستمز که یک شرکت آمریکایی تولیدکننده تجهیزات شبکه است و محصولات مربوط به شبکه و ارتباطات را طراحی می‌کند، در حال تغییر به یک مدل نرم‌افزاری است. شرکت مایکروسافت به‌عنوان غول نرم‌افزار کامپیوتری در جهان، ۹ میلیارد دلار به شرکت نوکیا تزریق کرد تا کسب‌وکار گوشی‌های هوشمند آن را احیا کند؛ اما شکست خورد. شرکت هانی‌ول (با تولید محصولات تجاری و مصرفی و خدمات فنی و مهندسی) در تلاش برای خرید نرم‌افزار JDA به قیمت ۳ میلیارد دلار است. جنرال الکتریک در پردیکس سرمایه‌گذاری‌ می‌کند. (Predix برنامه تحلیل داده‌های عظیم که در بخش‌های صنعتی استفاده می‌شود و به شرکت‌ها اجازه می‌دهد تا داده‌هایی را که بر پایه رایانش ابری هستند، تحلیل کنند و به این ترتیب زمان و هزینه‌های خود را مدیریت کنند).

در سال‌های زندگی من به عنوان یک تحلیلگر، هرگز ندیدم که یک شرکت تولیدی بتواند با موفقیت به یک شرکت نرم‌افزاری گذار داشته باشد و نه یک شرکت مشاوره به‌طور موثر و کارآ بتواند نرم‌افزار بسازد و ارسال کند. این موضوعی کاملا متفاوت است.

خودکارسازی ماشین به ماشین در حال محو کردن خطوط و فاصله‌هاست. نرم‌افزارهای ابری نوآوری را تحریک می‌کند. اکنون نرم‌افزار یک تکه جدایی‌ناپذیر از تولید محصولات سنتی در زنجیره عرضه صنعت اتومبیل و هوا فضا محسوب می‌شود. نرم‌افزار‌ها‌، مدل‌های جدید کسب‌وکار مانند itunes و Uber را ممکن ساخته است.

ما در آغاز راه زنجیره عرضه مستقل قرار داریم. اتومبیل‌ها در حال تبدیل شدن به یک روبات خودران هستند. در سال ۲۰۱۶، پیش‌بینی می‌شود که ۱۵۰ میلیون اتومبیل متصل به اینترنت در جهان در حال گردش خواهند بود و این مقدار در سال ۲۰۲۳ به ۸۰۰ میلیون خواهد رسید. پیش از جهش به دنیای نرم‌افزار به‌عنوان یک طرح استراتژیک، شرکت‌ها نیاز به بازبینی ۷ المان کسب‌وکارشان خواهند داشت.

 

۱٫ واژه محصول به چه معناست؟

در دنیای سنتی یک محصول ترکیبی از اتم‌ها و مولکول‌ها است. اما امروزه کل این پارادایم تغییر کرده است. فرآیند تبدیل بر مبنای خصوصیات و فرمول‌های طراحی بنا شده است. در دنیای نرم‌افزار، محصول بر مبنای کد، یک واسط کاربر (بخش ملموس یک ابزار که کاربر مستقیما با آن سر و کار دارد) و مکانیزم ارسال ساخته می‌شود. چرخه‌های توسعه بسیار متفاوت هستند. چرخه توسعه نرم‌افزار سه تا ۴ برابر سریع‌تر و به مراتب شدیدتر است.

 

۲٫ چه تاثیری بر توسعه محصول دارد؟

می‌توان یک تیم توسعه محصول نرم‌افزار را به «محله‌هنرمندان» تشبیه کرد. افراد مستعد در نرم‌افزار برنامه‌نویسی خواستار کار با سایر افراد مستعد هستند. فرهنگ نوآوری قوی‌تر و چشم‌انداز واضح‌تر منجر به موفقیت بزرگ‌تر برای شرکت خواهد شد. باید توجه داشت «محله هنرمندان» توسط تکنیک‌های سنتی مدیریت سرکوب نشود. توسعه‌دهندگان خواستار توسعه نگرش‌های جذاب برای حل مشکلات هستند که این امر می‌تواند از طریق توسعه چابک محقق شود. در توضیح توسعه چابک باید بگوییم که نگرشی برای تولید نرم‌افزار است که در آن نرم‌افزار/ محصول به‌صورت مرحله به مرحله و تکاملی تحویل مشتری داده می‌شود و همواره تلاش می‌شود تا رضایت طرف مقابل جلب شود.

همچنین توسعه‌دهندگان نرم‌افزار بسیار مستقل هستند. بهترین توسعه‌دهندگان در این زمینه، شرکت‌ها را به‌جای خدمت‌رسانی به یک شرکت شناخته شده برای گرفتن دستمزد، مکررا و با وفاداری بیشتر برای ایجاد کد منحصر به فرد هدایت خواهند کرد. مدیریت این تیم‌ها نیاز به درک عمیق‌تری از توسعه کدها و گذار از اندیشه‌پردازی در بازاریابی محصول به خصوصیات کدها در توسعه محصول دارد. ارائه این ایده‌ها در ویژگی‌های نرم‌افزاری، به مهارت‌های قوی و منحصر به فرد نیاز خواهد داشت.

 

۳٫ حفظ و سیر تکاملی محصول. دلالت‌های لازم چیست؟

زمانی که نرم‌افزار در محصولات سنتی به‌کار می‌رود تغییری در چرخه عمر رخ می‌دهد. کد نرم‌افزار یک چرخه عمر کوتاه دارد که اغلب حدود ۵ برابر سریع‌تر از چرخه زندگی محصولات فیزیکی تغییر می‌کند، بنابراین گرچه ممکن است چرخه عمر یک ماشین ۵ سال باشد، نرم‌افزار در این ماشین هر دو سال یک بار نیاز به بازنویسی و به‌روز شدن دارد. در این میان توجه به تغییر ضمانت‌نامه و برنامه‌های ارسال برای رسیدن به سطح رضایت مشتری بسیار مهم و ضروری است.

 

۴٫ برای یک مدل کسب‌وکار جدید چه چیزی ممکن است؟

شرکت‌های مبتنی بر محصول معمولا در پذیرش نرم‌افزار بسیار محتاط هستند. آنها اغلب نرم‌افزار را به عنوان ابزاری برای بهبود خط تولید موجود خواهند دید، اما در تعریف فرصت‌های جدید کسب‌وکار و مدل‌های عملیاتی موفق نخواهند بود.

بیایید نگاهی به سرویس OnStar بیندازیم. Onstar سرویس ارتباطی و امنیت خودروی جنرال موتورز است. توسعه OnStar می‌تواند کل فروش صنعت اتومبیل و تجربه ارسال را بازتعریف کند. با توسعه سرویس Onstar به رانندگان امکان خرید با تخفیف از فروشگاه‌های فروش محلی داده می‌شود و همین‌طور آنها می‌توانند از این طریق برای رزرو هتل نیز اقدام کنند، این سیستم در نظر دارد از زمانی بیش از ۵۰۰ میلیون ساعت در هفته که مردم آمریکا در خودروهای خود حضور دارند، بهره‌برداری داشته باشند. این سرویس شامل طیف گسترده‌ای از قابلیت‌ها نظیر تشخیص از راه دور، سرویس‌های اضطراری، تشخیص تصادف و پاسخگویی به آن می‌شود.

این سرویس، می‌تواند فراهم‌کننده اینترنت اشیا برای بازتعریف خدمات باشد و می‌تواند پلت‌فرم جدیدی برای ارسال خدمات داخل اتومبیل (مثلا سفارش غذا و دیگر خدمات) باشد.

 

۵٫ سرمایه‌گذاری در دانش تکنولوژیک.

تکنولوژی با سرعت بسیاری در حال تغییر است. برای همگام شدن با این سرعت، شرکت‌ها نیاز به سرمایه‌گذاری در کنسرسیوم صنعت۲ و آموزش مداوم برای تیم‌هایشان دارند. این امر نیاز به تاکید شدیدتری بر تعامل خارجی و آموزش نسبت به آن چیزی که در بودجه معمول است دارد. ساختارهای پایگاه داده ابری به ایجاد مدل‌های داده بسیاری کمک می‌کنند. استفاده از داده جاری و پایگاه‌های داده غیروابسته در حال بازتعریف تعاریف اولیه داده و ساختارهای موجود هستند. اگر شرکت‌ها نتوانند در جریان اطلاعات بمانند، قطعا دارای شرایط مناسب نخواهند بود.

 

۶٫ نیازمندی‌های یکپارچگی داده‌ها.

تکنیک یکپارچگی داده‌ها یکی از راه‌های حفظ یکپارچگی داده در پایگاه داده است. این تکنیک از صحت کیفیت داده‌ها اطمینان حاصل می‌کند و کمک می‌کند تا داده‌ها را بدون تغییر و به صورت منحصر به فرد حفظ کنید. از نظر تاریخی نرم‌افزار نیاز به داده‌های بسیار تمیز دارد. با تعریف یادگیری شناختی و شناسایی الگو، سیستم‌های داده کلیدی برای تبدیل شدن به اصلاح‌کننده خود بازتعریف می‌شوند. شرکت‌ها دیگر توسط محدودیت‌های گذشته محدود نمی‌شوند.

 

۷٫ نیروی سازمانی ایجاد کنید.

مدل نرم‌افزار نیاز به طراحی مجدد مدل کسب‌وکار دارد و با رهبری سازمان شروع می‌کند.

برای درک پیامدها، درس‌هایی از دو مورد کاربردی را با هم مرور می‌کنیم:

• گروه‌های تولیدی به سمت نرم‌افزار حرکت می‌کنند.

در گذشته گروه‌های تولیدی بزرگ (به معنای سازمان با فعالیت‌های تجاری متنوع که اغلب از ادغام چند شرکت تحت نام واحد به وجود می‌آید) در نرم‌افزار سرمایه‌گذاری کرده‌اند و متاسفانه شکست خورده‌اند. به عنوان مثال جنرال الکتریک در سرمایه‌گذاری‌ در GXS (و اکنون Open Text)، سرمایه‌گذاری‌های صنعت اتومبیل در Covisent و شرکت‌های محصولات خانگی در Transora این تجربه را داشته‌اند.

GXS در نتیجه فقدان درک بازار نرم‌افزار، زیر بار قرض رفته بود و پیش از مالکیت OpenText سال‌ها در بازار در تلاش و کشمکش بود. به علاوه سرمایه‌گذاری‌های این شرکت‌ها در Transora و Covisent در ابتدا شکست خوردند که علت آن فقدان درک سازمانی از بازار نرم‌افزار بود. گروه‌های تولیدی بزرگ که به جهش به بازار نرم‌افزار فکر می‌کنند، باید از تاریخ درس بیاموزند تا از شکست‌های گذشته اجتناب کنند.

نرم‌افزار سازمانی (Enterprise Software) اصولا شامل هر سیستم نرم‌افزار می‌شود که برای سازمان‌های بزرگ مورد استفاده قرار می‌گیرد. نرم‌افزار سازمانی بخش ضروری از یک سیستم اطلاعات مبتنی بر کامپیوتر است، خدمات نرم‌افزارهای سازمانی معمولا منجر به ابزارهایی حول محور کسب و کار می‌شود؛ مانند پردازش اطلاعات، پرداخت آنلاین، سیستم‌های حسابداری و…

نرم‌افزار سازمانی یک رابطه بلندمدت است که شامل انتشار و پالایش برنامه، حفظ و تکامل نرم‌افزار و به‌روزرسانی یک سیستم نرم‌افزاری مداوم می‌شود. این یک معامله کوتاه‌مدت نیست. بهترین توسعه برنامه و کدنویسی زمانی رخ می‌دهد که شرکت تکنولوژی قادر به درک نیازمندی‌های خریدار از بازار باشد. زمانی که مشاوران تکنولوژی‌ می‌خرند، در واقع می‌خواهند جایگاه‌یابی

(positioning) نرم‌افزار را بین مشتریان‌شان تقسیم‌ کنند که توانایی این شرکت تکنولوژیک را برای تامین نیازمندی‌های بازار محدود می‌کند. به علاوه، مدل‌های شرکت مشاوره برای حفظ و تکامل به خوبی تعریف نشده‌اند. بنابراین چرا من باور دارم که شرکت‌های مشاوره نباید نرم‌افزار بسازند؟

این سوال مربوط به استعداد نیست. هر دوی این شرکت‌ها دارای مهارت هستند. در عوض این یک تفاوت اساسی در مدل کسب و کار است. اجازه دهید تا بیشتر توضیح دهم. مدل مشاوره بر نیاز ضروری یک مشتری خاص تمرکز دارد در حالی که توسعه محصول در یک شرکت تکنولوژیک یا نرم‌افزاری بر تعریف بلندمدت نیازهای بازار برای تطبیق با نیازهای فردی تمرکز دارد.

تمرکز مدل مشاور صرفا یک تمرکز کورکورانه بر یک مشتری منحصربه‌فرد است؛ درحالی‌که تمرکز شرکت نرم‌افزاری به صورت بلندمدت‌تر بوده و بر المان‌های مهم برای تولید محصول و برای خدمت به کل بازار متمرکز است. زمانی که شرایط بغرنج می‌شود، همواره ضرورت بر اهمیت پیروز می‌شود. در نتیجه شرکت‌های مشاوره‌ای هرگز به اندازه شرکت‌های تکنولوژی در نرم‌افزار توسعه‌ای خوب نخواهند بود. من می‌دانم که هیچ شرکت مشاوره‌ای در فروش نرم‌افزار موفق نبوده است. به چند مثال توجه کنید. طی دهه گذشته شرکت IBM در ادامه تلاش‌هایش برای توسعه خط تولید نرم‌افزارهای مدیریتی و تجاری خود بسیاری از شرکت‌های نرم‌افزاری را خریداری کرده است. من شاهد مالکیت Demandtec، Emptoris، ILOG، Logictools، Sterling Software و Yantra بودم. پنج سال بعد هر کدام از این شرکت‌ها نسبت به همتایان خود کمتر رقابتی بودند. به‌طور مشابه، طی دهه گذشته، Accenture، PWC و WiPro همراه با بسیاری از شرکت‌های نرم‌افزاری کوچک، شرکت‌های نرم‌افزاری را خریداری کرده‌اند که پس از یک‌سال از خرید آنها، شرکت‌های نرم‌افزاری تحت مدیریت مشاوره تلاش می‌کنند تا رقابتی باشند.

 

پی‌نوشت:

۱٫ نرم‌افزارهای ابری یا Cloud-Based، نرم‌افزارهایی هستند که به‌جای نصب و استقرار روی سرور شرکت‌ها یا سازمان‌ها روی سرور شرکت ارائه‌دهنده خدمات نرم‌افزاری استقرار می‌یابند. کاربران این نوع نرم‌افزارها برای استفاده از نرم‌افزارهای ابری، به سرور شرکت ارائه‌دهنده نرم‌افزار اتصال می‌یابند.

۲٫ کنسرسیوم صنعت یک بازار عمودی متعلق به صنعت است که خریداران را قادر می‌سازد تا کالاها و خدمات مستقیم را از شمار معدودی از شرکا خریداری کنند.

 

پذیرش نرم‌افزار به‌عنوان یک مدل کسب‌وکار
خودکارسازی ماشین به ماشین در حال محو کردن خطوط و فاصله‌هاست
lora cecere
فوربس / دنیای اقتصاد
آناهیتا جمشیدنژاد

وابستگی اقتصاد جهان به فناوری تشدید می شود

 مجمع جهانی اقتصاد داووس ۲۰۱۶ که از ۲۰ تا ۲۳ ژانویه(۳۰ دی تا ۳ بهمن) برگزار شد علاوه بر سیاستمداران، اقتصاددانان و مقام‌های عالیرتبه کشورها،مدیران کمپانی‌های بزرگ فناوری نیز حضور داشتند و مسائل مختلف ازجمله وابستگی اقتصاد جهان به تکنولوژی و آغاز انقلاب صنعتی چهارم،چگونگی مقابله با گروه تروریستی داعش و نیز کشمکش بر سر حفظ حریم خصوصی و اطلاعات کاربران مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

انقلاب صنعتی چهارم در راه است

بحث‌ها و گفت‌و‌گوهای فناورانه چهل و ششمین نشست جهانی داووس سوئیس با شرکت مدیران کمپانی‌های بزرگ فناوری همچون «جک ما» مدیرعامل کمپانی علی بابا،«جوک رابینز» مدیرعامل شرکت سیسکو،«مری بارا» مدیرعامل شرکت جنرال موتورز، «شریل سندبرگ»عضو هیأت مدیره فیس‌بوک و «ساتیا نادلا» مدیرعامل مایکروسافت و با شعار«تسلط بر انقلاب صنعتی چهارم» انجام شد.

یکی از موارد مورد بحث میان علاقه مندان فناوری،انقلاب صنعتی پیش رو و اهمیت و ارزش دیتا و اطلاعات بود. چرا نمی‌توان نسبت به چهارمین انقلاب صنعتی بی‌تفاوت بود و چگونه دیتا باید برای فعالان عرصه تجارت ضروری باشد؟ این، موضوعی است که در اجلاس داووس مورد توجه Paul Appleby از مدیران کمپانی نرم افزاری BMC قرار گرفت و درباره آن گفت: هرچند تعاریف متعددی برای چهارمین انقلاب صنعتی وجود دارد ولی همگی اعتقاد داریم که این انقلاب از سرعت بالایی برخوردار خواهد بود. وی، دیتا (اطلاعات) را نفت جدید می‌داند و می‌افزاید: فعالان عرصه تجارت از اهمیت و ارزش آن مطلع هستند و می‌دانند بدون داشتن اطلاعات نمی‌توانند موفق شوند. دیتا درواقع سوخت اقتصاد دیجیتال محسوب می‌شود و فعالان عرصه اقتصاد و تجارت می‌توانند با کمک اطلاعات موجود و تجزیه و تحلیل آن،بیشترین سوددهی را داشته باشند که خود نشانه وابستگی اقتصاد جهان به تکنولوژی است. به عنوان مثال دیتاهای تلفن‌های هوشمند می‌تواند ترسیم کننده شخصیت کاربران باشد و با توجه به آن، می‌توان کالاها و مکان‌های گردشگری مورد علاقه آنها و… را مشخص کرد که به این ترتیب با توجه به تقاضای بازار می‌توان کالاها را عرضه کرد و اقتصاد مناسبی برای کشور رقم زد به بیان دیگر ظهور فناوری‌های نوین با دستیابی به اطلاعات و شبکه‌های موبایل، راهکارهای تازه‌ای برای راضی کردن مشتریان دارد. به گفته وی، این اطلاعات که می‌تواند سوختی مناسب برای تجارت الکترونیک و عملکرد سازمان‌های بازاریابی به منظور فروش کالاها و سرویس‌ها باشد مانند نفت کالایی بسیار ارزشمند است که باید کاملاً از آن حفاظت شود در غیر این صورت به اعتبار مجموعه‌های تجاری لطمه وارد می‌شود. برخی اطلاعات نیز مربوط به حریم شخصی می‌شود که اهمیت حفاظت از آن بسیار بیشتر می‌شود. با توجه به اهمیت موضوع می‌توان دریافت چرا به عنوان مثال مجموعه‌های تجاری بریتانیا سالانه در اثر سرقت اطلاعات، با خسارت ۳۴میلیارد یورویی مواجه می‌شوند بنابراین حوزه تجارت باید به دنبال ایجاد زیرساخت هایی به منظور حفاظت از این اطلاعات باشد چرا که دیتا، قلب انقلاب چهارم صنعتی است.

«ساتیا نادلا» مدیرعامل مایکروسافت نیز معتقد است انقلاب صنعتی چهارم درواقع تلاقی فناوری‌های نوین است که مرزهای بین بخش‌ها و حوزه‌های بیولوژیکی، دیجیتال و فیزیکی را از بین می‌برد و این انقلاب نیز همچون ۳ نمونه قبلی، این پتانسیل را دارد که سطح درآمد جهانی را بالا ببرد و کیفیت زندگی بشر را بهبود بخشد. وی در این نشست گفت: همگرایی فناوری‌های دیجیتال با هریک از صنایع، یکی از بحث‌های اساسی در داووس بوده است. در نتیجه تحولات این انقلاب، کالاها و سرویس‌ها با بهایی کمتر در اختیار مردم قرار می‌گیرد چرا که با خود موج رشد اقتصادی را به همراه خواهد داشت و چرخه ابتکار و خلاقیت سرعت بیشتری می‌گیرد.هرچند گروهی از بیکارشدن انسان‌ها در عصر روبات‌ها نگران هستند ولی ما انتظار داریم در نتیجه این انقلاب شاهد اقتصادی برتر باشیم حال سؤال اینجاست که  حاصل این انقلاب صنعتی چطور به صورت مساوی بین کشورها یا بین مردم و اقشار مختلف جامعه و همچنین بخش‌های مختلف اقتصاد توزیع می‌شود؟ حالا دیگر روبات‌ها از کمپانی‌ها راهی خانه ها، مغازه‌ها و رستوران‌ها و حتی مناطق جنگی شده‌اند و شبکه‌های هوش مصنوعی باعث شده‌اند تا گاه دیگر نتوان بین بشر و ماشین‌ها تفاوت چندانی قائل شد.

امنیت اطلاعات کاربران

با توجه به بحث درباره اهمیت اطلاعات کاربران در انقلاب صنعتی چهارم، بخشی از مدیران کمپانی‌های فناوری فرصت را غنیمت شمرده و باز هم عملکرد مقام‌های امنیتی، سیاسی و قانونگذار کشورهای مختلف بویژه اروپا را هدف انتقاد خود قرار دادند. با رونق گرفتن حضور گروه داعش در شبکه‌های اجتماعی مختلف، بسیاری از دولت‌ها خواستار همکاری بیشتر کمپانی‌های فناوری برای به دام انداختن اعضای این گروه و ممانعت از فعالیت و عضوگیری آنها در این پلتفرم‌ها هستند و یکی از خواسته‌های آنها در این راستا،در اختیار داشتن اطلاعات همه کاربران به صورت کدگذاری شده است.درمقابل، کمپانی‌ها نیز نمی‌خواهند این خواسته را اجابت کنند و اجازه دستیابی آنها به اطلاعات را بدهند چون این موضوع را مغایر با آزادی بیان و حفظ حریم خصوصی مردم می‌دانند.

«جوک رابینز» مدیرعامل شرکت سیسکو در نشست داووس گفت:درست است که دولت و کمپانی‌های فناوری باید برای کسب آرامش و ایجاد توازن بین حفظ حریم خصوصی و امنیت با یکدیگر همکاری داشته باشند ولی ما هرگز در پشتی(backdoors) در هیچ یک از محصولات خود ایجاد نکرده ایم و می‌دانیم که مردم سراسر جهان به حفظ حریم شخصی خود بسیار اهمیت می‌دهند. وی افزود: اکنون بسیاری از غول‌های دنیای فناوری ازجمله اپل و فیس بوک بتازگی امنیت محصولات خود را بالا برده‌اند تا دسترسی دولت‌ها رابه اطلاعات محدود کنند چرا که دولت‌ها در گوشه و کنار جهان ازجمله امریکا مدعی هستند که برای برقراری امنیت بیشتر جهان و خنثی کردن حملات تروریستی، به این اطلاعات نیاز دارند و «سیلیکون ولی» می‌تواند به محلی برای مقابله با داعش تبدیل شود.

در این نشست،گزارشی از روزنامه «وال استریت ژورنال» نیز قرائت شد که از افزایش تلاش دولت‌ها برای دستیابی به اطلاعات کاربران نشان دارد. در این گزارش آمده است: تقاضا برای نظارت بر اطلاعات کاربران هر روز بیشتر می‌شود طوری که دولت‌ها و آژانس‌های قانونگذار در اتحادیه اروپا تنها در نیمه نخست سال ۲۰۱۵، حدود  ۳۶هزار درخواست برای کسب اطلاعات کاربران به مایکروسافت، گوگل، اپل و فیس بوک و توئیتر ارائه دادند که این تعداد نسبت به سال پیش از آن (۲۰۱۴) افزایشی ۲۴درصدی نشان می‌دهد. حالا دیگر افزایش تقاضا برای در اختیار داشتن اطلاعات شخصی مربوط به کاربران تنها محدود به اتحادیه اروپا نیست و در ترکیه نیز میزان درخواست برای دستیابی به اطلاعات کاربران فیس بوک که بسیاری، از آن به عنوان نقض حریم خصوصی یاد می‌کنند در نیمه نخست سال ۲۰۱۵ میلادی نسبت به مدت مشابه سال قبل، حدود ۱۴۱درصد افزایش داشته است. در روسیه نیز چنین تقاضاهایی شدت گرفته است و تلاش برای دراختیار گرفتن اطلاعات شخصی کاربران گوگل در نیمه نخست سال ۲۰۱۵ نسبت به مدت مشابه در سال قبل از آن حدود ۱۲۲درصد افزایش داشته است. دولت‌ها بویژه در اروپا می‌خواهند کمپانی‌های فناوری امریکایی، اطلاعات بیشتری از کاربران به طور مستقیم به آنها تحویل دهند و معتقدند شرکت‌ها باید راهکارهایی ایجاد کنند و دیتاها را به برنامه‌های گفت‌و‌گوی کدگذاری شده تبدیل کنند تا آنها بتوانند از آن بهره بگیرند. در مقابل، کمپانی‌های فناوری معتقدند ضعیف کردن کدگذاری‌ها می‌تواند به امنیت اینترنت آسیب وارد کند و قوانین احتمالی جدید و درخواست دستیابی به اطلاعات کاربران، آنها را در شرایطی نامناسب قرار دهد. «براد اسمیت» مأمور ارشد حقوقی کمپانی مایکروسافت نیز که در داووس درباره نظارت دولت بر حریم خصوصی کاربران و نقض آن صحبت می‌کرد در این نشست گفت:شما درواقع با شنیدن این درخواست در جایگاهی قرار می‌گیرید که باید تصمیم بگیرید کدام قانون را بشکنید و آن را زیر پا بگذارید و این، اصلاً تصمیم راحت و جایگاه مناسبی نیست.کمپانی هایی مانند اپل و گوگل، کار کدگذاری تلفن‌های هوشمند را به صورت پیش فرض آغاز کرده‌اند آن هم به گونه‌ای که خود این کمپانی‌ها نیز کلیدی برای باز کردن این کدگذاری‌ها ندارند.

پیام صلح برای مقابله با داعش

یکی از کمپانی هایی که در زمینه فعالیت داعش تاکنون با اتهام‌های متفاوتی مواجه بوده، فیس بوک است و «شریل سندبرگ»عضو هیأت مدیره این کمپانی تصمیم گرفت در نشست داووس در این زمینه سخن بگوید. وی در این زمینه گفت: ما معتقدیم که گذاشتن پیام‌های صبورانه، می‌تواند بر کلمات و جمله‌های سرشار از نفرت پیروز شود و به این ترتیب می‌توان در شبکه اجتماعی با ترور مبارزه کرد. وی در پاسخ به سؤالی درباره اینکه فیس بوک چگونه می‌تواند با عضوگیری گروه تروریستی داعش در این شبکه اجتماعی و نیز صحبت‌های آنلاین سرشار از نفرت مقابله کند اظهارداشت: نمی‌توان به طور کلی مانع گذاشتن چنین پست هایی شد و از سوی دیگر به محض پاک کردن هریک از این کامنت‌ها بلافاصله یک نمونه تندتر جای آن را می‌گیرد پس اعتقاد دارم که بهترین راه برای مبارزه با تبلیغات این گروه تروریستی در فیس بوک، پرکردن صفحات این شبکه اجتماعی با پیام هایی امیدوارکننده و سرشار از تعامل است. شریل سندبرگ، اقدام اخیر کاربران آلمانی در قالب گروهی به نام Laut gegen Nazis، را مورد تحسین قرار داد. این گروه ضد نئونازی، صفحه نئونازی‌ها را پر از جملات محبت‌آمیز کردند تا دیگر نتوانند به پناهجویان اهانت کرده و تنفر خود را از آنان اعلام کنند. با وجود اعتراض‌های فراوان،حدود ۱۰۰هزار نفر در این کار مشارکت کردند و البته هیچ یک از آنها صفحه را لایک نکرده و فقط پیام هایی خاص گذاشتند که به این ترتیب، این صفحه تبدیل به صفحه صبر و دوستی شد.

در نشست داووس مطرح شد
روزنامه ایران